Οι New York Times βάζουν… φωτιά στη Eurovision 2026.
Μια έρευνα της αμερικανικής εφημερίδας αποκαλύπτει μια φερόμενη εκστρατεία πολλών εκατομμυρίων δολαρίων από το Ισραήλ για χειραγώγηση της τηλεψήφου στον περσινό μουσικό διαγωνισμό, του οποίου ο φετινός πρώτος ημιτελικός ξεκινάει σε λίγη ώρα.
Το δημοσίευμα των New York Times αναφέρει:
Πώς να κερδίσετε την Eurovision με μόλις μερικές εκατοντάδες ψηφοφόρους
Αποκλειστικά στοιχεία ψηφοφορίας δείχνουν ότι, παρά τις διαβεβαιώσεις της Eurovision, μια ισραηλινή εκστρατεία θα μπορούσε εύκολα να έχει επηρεάσει τον περσινό διαγωνισμό.
Πώς κινήθηκαν οι Ισραηλινοί
Η έρευνα των New York Times αποκάλυψε ότι η εκστρατεία του Ισραήλ για να παραμείνει στην Eurovision και να συγκεντρώσει ψήφους για τους τραγουδιστές του ήταν ευρύτερη, πιο οργανωμένη και ξεκίνησε νωρίτερα από ό,τι ήταν γνωστό μέχρι τώρα προκαλώντας μποϊκοτάζ, διπλωματική πίεση και κρίση στον μεγαλύτερο μουσικό διαγωνισμό του κόσμου
Σύμφωνα με έρευνα των New York Times, η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Μπέντζαμιν Νετανιάχου αντιμετώπισε την Eurovision ως εργαλείο ήπιας εξουσίας, χρησιμοποιώντας διπλωματικές επαφές, διαφήμιση και συντονισμένα μηνύματα για να αντισταθεί στην αυξανόμενη απομόνωση του Ισραήλ και να συγκεντρώσει υποστήριξη για τους διαγωνιζόμενους του. Η προσπάθεια αυτή έλαβε χώρα σε μια περίοδο έντονης διεθνούς πίεσης. Μια επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών είχε κατηγορήσει το Ισραήλ για τη διάπραξη γενοκτονίας στη Γάζα, μια κατηγορία που το Ισραήλ αρνήθηκε κατηγορηματικά. Αρκετές χώρες αναγνώριζαν την παλαιστινιακή κρατική υπόσταση, μια κίνηση στην οποία το Ισραήλ αντιτάχθηκε επί μακρόν. Ωστόσο, στο εσωτερικό της ισραηλινής διπλωματίας, η Eurovision κατέστη ένα εκπληκτικά σημαντικό μέτωπο: μια ευκαιρία να δείξει ότι οι απλοί Ευρωπαίοι εξακολουθούσαν να υποστηρίζουν το Ισραήλ, ακόμη και καθώς η κοινή γνώμη και οι πολιτικοί ηγέτες σε ολόκληρη την ήπειρο γίνονταν όλο και πιο επικριτικοί.
Το χρονικό της ισραηλινής παρουσίας
Το Ισραήλ συμμετέχει στην Eurovision από το 1973. Οι τραγουδιστές του διαγωνίζονται υπό την ισραηλινή σημαία, αν και οι συμμετοχές υποβάλλονται επίσημα από τον ισραηλινό δημόσιο ραδιοτηλεοπτικό φορέα, Kan. Οι κυβερνήσεις δεν πρέπει να παρεμβαίνουν στην ψηφοφορία, και η Eurovision είναι επίσημα ένας διαγωνισμός μεταξύ ραδιοτηλεοπτικών φορέων και καλλιτεχνών — όχι κρατών.
Ωστόσο, η εμπλοκή της ισραηλινής κυβέρνησης φαίνεται να ξεκίνησε χρόνια νωρίτερα. Ο Ντόρον Μεντάλι, πρώην συνθέτης τραγουδιών για την Eurovision εκ μέρους του Ισραήλ, δήλωσε ότι η κυβέρνηση προωθούσε διακριτικά τις συμμετοχές του Ισραήλ ήδη από το 2018, δαπανώντας πάνω από 100.000 δολάρια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εκείνη τη χρονιά. Το Ισραήλ κέρδισε τελικά τον διαγωνισμό.
Αυτή η νίκη φαίνεται να έπεισε τους ισραηλινούς ηγέτες ότι η Eurovision άξιζε την επένδυση. Μέχρι τον διαγωνισμό του 2024 στο Μάλμε της Σουηδίας, την πρώτη Eurovision μετά το ξέσπασμα του πολέμου στη Γάζα, οι ισραηλινοί αξιωματούχοι είδαν την εκδήλωση ως έναν τρόπο να επιδείξουν τη δημόσια υποστήριξη στο εξωτερικό. Η ευρωπαϊκή κοινή γνώμη είχε στραφεί σε μεγάλο βαθμό εναντίον του πολέμου, και ορισμένα μουσικά συγκροτήματα ζητούσαν ήδη την απομάκρυνση του Ισραήλ από τον διαγωνισμό.
Στο Μάλμε, η διαφήμιση της ισραηλινής κυβέρνησης σχετικά με την Eurovision ανήλθε συνολικά σε περισσότερα από 800.000 δολάρια, σύμφωνα με στοιχεία που εξασφάλισε ο ισραηλινός οργανισμός παρακολούθησης των μέσων ενημέρωσης The Seventh Eye και παρέδωσε στην εφημερίδα The Times. Το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων προήλθε από το Υπουργείο Εξωτερικών. Μια γραμμή του προϋπολογισμού του γραφείου hasbara του Νετανιάχου — ενός κυβερνητικού φορέα που επικεντρώνεται στην επικοινωνία με το εξωτερικό — είχε ως σκοπό την «προώθηση της ψήφου».
Η Kan δήλωσε ότι δεν είχε προηγούμενη γνώση των διαφημιστικών εκστρατειών της κυβέρνησης και, από ό,τι γνωρίζει, οι κανόνες της Eurovision δεν είχαν παραβιαστεί.
Η διαγωνιζόμενη του Ισραήλ για το 2024, η Eden Golan, τερμάτισε δεύτερη στην ψηφοφορία του κοινού και κέρδισε την ψήφο του κοινού σε αρκετές χώρες όπου το φιλοπαλαιστινιακό κλίμα ήταν έντονο. Στο Ισραήλ, το αποτέλεσμα αντιμετωπίστηκε ως πολιτική και συναισθηματική ώθηση.
Τα ασυνήθιστα μοτίβα ψηφοφορίας δεν προκάλεσαν άμεση προσοχή. Η Eurovision ήταν ήδη απορροφημένη από άλλες εντάσεις: μεγάλες φιλοπαλαιστινιακές διαδηλώσεις στο Μάλμε, χειρονομίες επί σκηνής από ορισμένους καλλιτέχνες και την αποβολή του Ολλανδού ράπερ Joost Klein.
Ωστόσο, ο ραδιοτηλεοπτικός φορέας της Σλοβενίας παρατήρησε τα αποτελέσματα και ζήτησε από τους διοργανωτές της Eurovision να δημοσιοποιήσουν περισσότερα στοιχεία για την ψηφοφορία. Ανέφερε ότι δεν έλαβε ποτέ απάντηση.
Ένα χρόνο αργότερα, στη Βασιλεία της Ελβετίας, το Ισραήλ ξαφνιάζει και πάλι τους ραδιοτηλεοπτικούς φορείς και τους θαυμαστές. H Ισραηλινή τραγουδίστρια Yuval Raphael κατέλαβε τη δεύτερη θέση στη συνολική κατάταξη και κέρδισε την ψήφο του κοινού, σημειώνοντας για άλλη μια φορά ισχυρή επίδοση σε χώρες όπου οι δημοσκοπήσεις έδειχναν ότι το Ισραήλ ήταν βαθιά αντιδημοφιλές.
Αυτή τη φορά, η ψηφοφορία προκάλεσε ευρύτερη αντίδραση.
Δημοσιογράφοι του φινλανδικού δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα Yle ανακάλυψαν ότι η ισραηλινή κυβέρνηση είχε αγοράσει διαδικτυακές διαφημίσεις σε διάφορες γλώσσες, προτρέποντας τον κόσμο να ψηφίσει τη Raphael έως και 20 φορές. Ο ίδιος ο Νετανιάχου δημοσίευσε ένα γραφικό στα κοινωνικά μέσα, ενθαρρύνοντας τον κόσμο να της δώσει 20 ψήφους. Φιλοϊσραηλινές ομάδες σε όλη την Ευρώπη κυκλοφόρησαν παρόμοια γραφικά.
Ο αναπληρωτής πρέσβης του Ισραήλ στην Αυστρία, Ilay Levi Judkovsky, δήλωσε στους Times ότι είχε επικοινωνήσει με μια ομάδα της διασποράς για να βοηθήσει στη συγκέντρωση υποστήριξης για τη Ραφαέλ.
Δεν υπάρχουν στοιχεία ότι το Ισραήλ χρησιμοποίησε bots ή μυστικές τακτικές για να χειραγωγήσει την ψηφοφορία. Ωστόσο, η δομή της ψηφοφορίας της Eurovision καθιστά την ψηφοφορία του κοινού ευάλωτη σε άρτια οργανωμένες εκστρατείες. Σε ορισμένες χώρες, αρκούν μόλις μερικές εκατοντάδες άτομα που ψηφίζουν επανειλημμένα για να επηρεάσουν την ψηφοφορία του κοινού, η οποία στη συνέχεια μπορεί να επηρεάσει την τελική κατάταξη.
Ο διευθυντής της Eurovision, Martin Green, αναγνώρισε ότι η εκστρατεία του Ισραήλ για το 2025 ήταν υπερβολική, αλλά δήλωσε ότι δεν επηρέασε το αποτέλεσμα. «Είμαστε πολύ, πολύ χαρούμενοι που το αποτέλεσμα είναι αληθινό, δίκαιο και έχει αναλυθεί», είπε.
Ωστόσο, οι διοργανωτές δεν ανέθεσαν πλήρη εξωτερική έρευνα. Ο Green είπε ότι το διοικητικό όργανο της Eurovision έλαβε μόνο «συνοπτικά» στοιχεία ψηφοφορίας, όχι πλήρη ανάλυση. Τα πλήρη αποτελέσματα της ψηφοφορίας παραμένουν αυστηρά απόρρητα, ακόμη και από τους ραδιοτηλεοπτικούς φορείς που συμμετέχουν στον διαγωνισμό.
«Η ισραηλινή κυβέρνηση έχει καταλάβει την Eurovision», δήλωσε ο Στέφαν Γιόν Χάφσταϊν, πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου του δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα της Ισλανδίας.
