Με αφορμή τον θάνατο της 20χρονης στη Θεσσαλονίκη, μετά τη χρήση MDMA σε μουσικό πάρτι στη Θέρμη, τα ξημερώματα της 10ης Οκτωβρίου, συζητήσαμε με τον Γιάννη Καρυδάκο, διευθυντή της Υποδιεύθυνσης Δίωξης Ναρκωτικών της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, για τους κινδύνους από τη χρήση συνθετικών ναρκωτικών, τη διακίνηση ουσιών άγνωστης σύνθεσης και την εμφάνιση νέων προϊόντων στην ελληνική αγορά.
«Ο άνθρωπος που παίρνει αυτό το ναρκωτικό δεν έχει ιδέα τι έχει μέσα», επισημαίνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Καρυδάκος, αναφερόμενος στους κινδύνους από τη χρήση συνθετικών ναρκωτικών. Όπως εξηγεί, η παρασκευή τους προϋποθέτει χημική σύνθεση, ενώ οι συνθήκες παραγωγής και η ταυτότητα των παρασκευαστών είναι άγνωστες. Το αποτέλεσμα είναι ότι οι χρήστες καταναλώνουν ουσίες άγνωστης προέλευσης, χωρίς να γνωρίζουν ποια δραστικά συστατικά περιέχουν ή σε τι αναλογίες. «Δημιουργείται ένα επικίνδυνο προϊόν που δεν ξέρουμε τι περιέχει, ούτε υπό ποιες συνθήκες φτιάχτηκε και από ποιον», αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Καρυδάκος.
Όπως προσθέτει, όταν οι Αρχές κατάσχουν τέτοιες ουσίες, τις αποστέλλουν στο Γενικό Χημείο του Κράτους για εργαστηριακή ανάλυση, ώστε να προσδιοριστεί η σύστασή τους. Αντίθετα, ο χρήστης δεν έχει τη δυνατότητα να γνωρίζει με βεβαιότητα τι περιέχει το προϊόν που προμηθεύεται. «Μπορεί να είναι ένα δηλητήριο που θα τους σκοτώσει επί τόπου», προειδοποιεί, επισημαίνοντας τους κινδύνους από την κατανάλωση ουσιών άγνωστης σύνθεσης.
Τα διεγερτικά, το MDMA και η χρήση τους στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
Σύμφωνα με τον διευθυντή της Υποδιεύθυνσης Δίωξης Ναρκωτικών, τα πιο δημοφιλή συνθετικά ναρκωτικά που συναντώνται στην Ελλάδα είναι τα διεγερτικά, όπως το MDMA, γνωστό και ως «έκσταση».
Η χρήση διεγερτικών ουσιών για την ενίσχυση της εγρήγορσης και της αντοχής δεν είναι νέο φαινόμενο. Όπως επισημαίνει ο κ. Καρυδάκος, η μεθαμφεταμίνη χρησιμοποιήθηκε ευρέως από τις γερμανικές ένοπλες δυνάμεις κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, με την ονομασία Pervitin, καθώς περιόριζε την κόπωση και ενίσχυε την εγρήγορση των στρατιωτών.
«Ο λόγος που το έκαναν αυτό είναι γιατί η μεθαμφεταμίνη δίνει στον άνθρωπο τεράστια ενέργεια και του αφαιρεί τις αναστολές», αναφέρει ο κ. Καρυδάκος, περιγράφοντας την επίδραση των διεγερτικών ουσιών στη συμπεριφορά.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η χρήση διεγερτικών συνδέθηκε αργότερα και με τη διασκέδαση, καθώς ουσίες όπως το MDMA έγιναν δημοφιλείς σε χώρους νυχτερινής διασκέδασης και στη rave μουσική σκηνή. Η επίδρασή τους μπορεί να οδηγήσει σε πολύωρη σωματική δραστηριότητα, χωρίς ο χρήστης να αντιλαμβάνεται εγκαίρως την κόπωση.
Η χρήση MDMA, ωστόσο, ενέχει σοβαρούς κινδύνους, μεταξύ των οποίων η επικίνδυνη αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος, οι καρδιαγγειακές επιπλοκές και η διαταραχή της ισορροπίας των υγρών του οργανισμού. Οι κίνδυνοι μπορεί να αυξηθούν όταν η ουσία λαμβάνεται σε άγνωστη δόση ή συνδυάζεται με άλλες ουσίες.
Η «ροζ κοκαΐνη» και η άγνωστη σύστασή της
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει ο κ. Καρυδάκος στη λεγόμενη «ροζ κοκαΐνη», γνωστή και ως «tusi» ή «tuci», η οποία, όπως διευκρινίζει, δεν είναι απαραίτητα κοκαΐνη, αλλά ένα μείγμα ουσιών που μπορεί να διαφέρει από παρτίδα σε παρτίδα.
«Αυτό που βλέπουμε πολύ είναι η λεγόμενη ροζ κοκαΐνη, που δεν είναι κοκαΐνη, είναι συνθετικό ναρκωτικό και είναι πολύ δημοφιλές στη χώρα μας τα τελευταία ένα-δύο χρόνια», αναφέρει, προσθέτοντας ότι η σύστασή της δεν είναι σταθερή.
Όπως εξηγεί, σε διαφορετικά δείγματα μπορεί να εντοπίζονται διαφορετικές ουσίες, γεγονός που καθιστά απρόβλεπτες τις επιδράσεις τους και αυξάνει τους κινδύνους για τον χρήστη.
Διακίνηση μέσω ταχυδρομικών δεμάτων και διαδικτύου
Αναφερόμενος στους τρόπους διακίνησης, ο κ. Καρυδάκος επισημαίνει ότι οι ταχυδρομικές αποστολές αποτελούν έναν από τους τρόπους με τους οποίους φτάνουν συνθετικές ουσίες στην Ελλάδα, συχνά σε μικρές ποσότητες.
Παράλληλα, οι διωκτικές Αρχές έχουν εντοπίσει περιπτώσεις διακίνησης μέσω διαδικτυακών εφαρμογών επικοινωνίας, ενώ η αγορά του σκοτεινού διαδικτύου, γνωστού ως darknet, επιτρέπει την παραγγελία παράνομων ουσιών και τη χρήση ψηφιακών νομισμάτων για πληρωμές.
Ο κ. Καρυδάκος εκτιμά ότι η Ελλάδα δεν βρίσκεται στο ίδιο επίπεδο διάδοσης των συνθετικών ναρκωτικών με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ωστόσο παρατηρεί ότι οι τάσεις από το εξωτερικό επηρεάζουν σταδιακά και την εγχώρια αγορά.
Πού παρασκευάζονται τα συνθετικά ναρκωτικά που φτάνουν στην Ελλάδα
Όπως αναφέρει ο κ. Καρυδάκος, η τελευταία φορά που εντοπίστηκε εργαστήριο συνθετικών ναρκωτικών στην Ελλάδα ήταν στην Κόρινθο στις αρχές του 2000. Σύμφωνα με τον ίδιο, η εγχώρια αγορά εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται περισσότερο από τη διακίνηση παραδοσιακών ναρκωτικών, όπως η κάνναβη, η κοκαΐνη και η ηρωίνη.
Ως χώρες που βρίσκονται πιο μπροστά στην παραγωγή συνθετικών ουσιών αναφέρει την Ολλανδία, το Βέλγιο, την Πολωνία και την Τσεχία, από όπου, όπως σημειώνει, προέρχονται οι ουσίες που φτάνουν στην Ελλάδα.
Σε ό,τι αφορά τη φαιντανύλη ο κ. Καρυδάκος αναφέρει ότι, σύμφωνα με την εικόνα που έχει η υπηρεσία του, δεν έχει διαπιστωθεί μέχρι στιγμής αντίστοιχη διάδοση στην Ελλάδα. Επισημαίνει, ωστόσο, ότι η εμπειρία από άλλες χώρες καθιστά αναγκαία την παρακολούθηση των νέων τάσεων στη διακίνηση ναρκωτικών.
Η φαιντανύλη είναι ένα ισχυρό συνθετικό οπιοειδές, το οποίο συνδέεται με υψηλό κίνδυνο υπερδοσολογίας και αποτελεί μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας σε άλλες χώρες, ιδίως στις Ηνωμένες Πολιτείες.
