Με την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς, στην Αυστρία τέθηκε σε ισχύ ένας νόμος που απαγορεύει τις μαντήλες στα σχολεία για κορίτσια κάτω των 14 ετών. Ο νέος αυτός νόμος απαγορεύει τα «παραδοσιακά μουσουλμανικά» καλύμματα κεφαλής, όπως το χιτζάμπ ή η μπούρκα, σε δημόσια και ιδιωτικά σχολεία σε ολόκληρη τη χώρα.
Η υπουργός Ευρώπης, Ένταξης και Οικογένειας της Αυστρίας, Κλαούντια Μπάουερ, στέλεχος του συντηρητικού Λαϊκού Κόμματος (ÖVP), χαρακτήρισε τις μαντήλες ως «ένα σύμβολο καταπίεσης και ένα μέσο ελέγχου των κοριτσιών από την πρώιμη παιδική ηλικία».
Ωστόσο, οι επικριτές του μέτρου υποστηρίζουν ότι ο νέος νόμος τροφοδοτεί το αντιμουσουλμανικό κλίμα στη χώρα και ενδέχεται να είναι αντισυνταγματικός.
Ο νόμος στηρίχθηκε από την κυβέρνηση και ευρύτερα κόμματα του κέντρου (ÖVP, SPÖ, Neos), οι οποίοι υποστηρίζουν ότι το νέο αυτό μέτρο αποτελεί μια «σαφή δέσμευση υπέρ της ισότητας των φύλων» και αποσκοπεί στην προστασία των δικαιωμάτων των νεαρών κοριτσιών.
Αντιδράσεις από την μουσουλμανική κοινότητα
Η Κάρλα Αμίνα Μπαγκχατζάτι, εκπρόσωπος της Ισλαμικής Κοινότητας της Αυστρίας (IGGÖ), δήλωσε στο BBC ότι ο οργανισμός «αντιτίθεται κατηγορηματικά στην απαγόρευση».
«Πιστεύουμε ότι περιορίζει αδικαιολόγητα το θεμελιώδες δικαίωμα της θρησκευτικής ελευθερίας και επηρεάζει δυσανάλογα τα μουσουλμανικά κορίτσια. Αντί να προστατεύει τα παιδιά, στοχοποιεί μια συγκεκριμένη θρησκευτική πρακτική και κινδυνεύει να αποκλείσει τα ίδια τα παιδιά που ισχυρίζεται ότι υποστηρίζει», είπε.
Η IGGÖ δήλωσε ότι θα υποστηρίξει νομικά τα κορίτσια και τις οικογένειες που πιστεύουν ότι παραβιάζονται τα θεμελιώδη δικαιώματά τους, και που επιθυμούν να προσφύγουν στο Συνταγματικό Δικαστήριο.
Να σημειωθεί ότι το 2020, το Συνταγματικό Δικαστήριο είχε ακυρώσει μια προηγούμενη απαγόρευση της μαντήλας στα δημοτικά σχολεία, με το σκεπτικό ότι παραβίαζε την αρχή της θρησκευτικής ουδετερότητας της Αυστρίας.
Η εφαρμογή του νόμου ανατίθεται στους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, εφόσον διαπιστώσουν ότι μια μαθήτρια φορά μαντήλα, θα υποχρεούνται να μιλήσουν με εκείνη και τους νόμιμους κηδεμόνες της.
Σε περίπτωση επαναλαμβανόμενων παραβάσεων, οι εκπαιδευτικοί θα πρέπει να ειδοποιούν τις αρμόδιες υπηρεσίες ανηλίκων και, ως έσχατη λύση, προβλέπονται πρόστιμα έως και 800 ευρώ για τους γονείς.
Ορισμένοι εκπαιδευτικοί έχουν εκφράσει ανησυχίες σχετικά με την υποχρέωσή τους να επιβάλλουν την απαγόρευση.
Η Ζίγκι Μάουρερ από το Κόμμα των Πρασίνων κατηγόρησε τον υπουργό Παιδείας Κρίστοφ Βίντερκερ, ότι «δημιουργεί νέες συγκρούσεις και τις μετακυλίει το βάρος στους εκπαιδευτικούς». Όπως τόνισε, οι εκπαιδευτικοί «βρίσκονται ήδη υπό τεράστια πίεση» και η κυβέρνηση θέλει να «τους επιβάλει τον ρόλο ενός αστυνομικού».
«Δεν υπάρχει χώρος για τον πολιτικό Ισλάμ στην Αυστρία»
Από την άλλη πλευρά, το ακροδεξιό Κόμμα Ελευθερίας (FPÖ) υποστηρίζει ότι η ισχύουσα απαγόρευση δεν είναι αρκετή και ζητά την καθολική απαγόρευση της μαντήλας και της κάλυψης του προσώπου στα σχολεία, τόσο για τους μαθητές όσο και για τους εκπαιδευτικούς.
Η Ρικάρντα Μπέργκερ του FPÖ δήλωσε ότι «δεν υπάρχει χώρος για τον πολιτικό Ισλάμ στην Αυστρία, και σίγουρα όχι στα σχολεία μας».
Παράλληλα, ο καγκελάριος της Αυστρίας, Κρίστιαν Στόκερ, υποστηρίζει την συνταγματική απαγόρευση του πολιτικού Ισλάμ, δηλώνοντας στη δημόσια τηλεόραση ORF ότι δεν «θέλει να ζει σε ένα ισλαμικό κράτος».
Στη Γαλλία, η απαγόρευση όλων των εμφανών θρησκευτικών συμβόλων (μαντήλα, τουρμπάνι, κίπα) στα σχολεία έχει τεθεί σε ισχύ εδώ και περισσότερα από 20 χρόνια. Ο αυστριακός νόμος διαφέρει από τη γαλλική νομοθεσία, καθώς εστιάζει συγκεκριμένα στα καλύμματα κεφαλής που φορούν οι μουσουλμάνες γυναίκες.
Η Αυστρία, όπως και αρκετές άλλες ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων η Γαλλία, το Βέλγιο και η Δανία, απαγορεύει ήδη την πλήρη κάλυψη του προσώπου σε δημόσιους χώρους.
