Το Κίεβο αποδέχθηκε για πρώτη φορά την προμήθεια αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) μέσω του ελληνικού τερματικού σταθμού μεταφοράς φυσικού αερίου, σύμφωνα με όσα αναφέρει η βρετανική έκδοση των Financial Times.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η μεγαλύτερη ιδιωτική ενεργειακή εταιρεία στην Ουκρανία, η DTEK, αγόρασε μια παρτίδα περίπου 100 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων, εκ των οποίων το 10% θα χρησιμοποιηθεί εγχώρια και το υπόλοιπο θα πωληθεί σε ελληνικές εταιρείες.
Το δημοσίευμα σημειώνει ότι η παράδοση πραγματοποιείται με φόντο τη λήξη της πενταετούς συμφωνίας για τη διαμετακόμιση ρωσικού φυσικού αερίου μέσω της Ουκρανίας και την επικείμενη ορκωμοσία του Ντόναλντ Τραμπ.
Οι προμήθειες από την ουκρανική DTEK θα συνεχιστούν μέχρι το τέλος του 2026, ενώ έχει επίσης συναφθεί 20ετής συμφωνία για την προμήθεια LNG. Οι αναλυτές θεωρούν αυτή τη συμφωνία σημαντική στο πλαίσιο της ανεξαρτητοποίηση στην ενεργειακή αγορά της Ουκρανίας.
Λεπτές ισορροπίες στο ενεργειακό παιχνίδι
Στο μεταξύ το ενεργειακό παιχνίδι κορυφώνεται με πολλούς παίχτες. Σε προ ημερών ανάλυση του National Security Journal, διαδικτυακής ιστοσελίδας που ειδικεύεται σε θέματα άμυνας και ασφάλειας, γίνεται λόγος στον ρόλο που επιθυμεί να διαδραματίσει δυνητικά το Κατάρ στην εξαιρετικά σημαντική και «εύθραυστη» περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.
Ο συντάκτης που επιμελήθηκε του κειμένου δεν είναι άλλος από τον πρώην αξιωματούχο του Υπουργείου Άμυνας των Ηνωμένων Πολιτειών, ειδικός σε θέματα των κρατών της Μέσης Ανατολής, Μάικλ Ρούμπιν, να βάζει στο «παιχνίδι» και την Τουρκία.
«Αν υπάρχει μία χώρα στον κόσμο που δεν χρειάζεται φυσικό αέριο, αυτή είναι το Κατάρ. Το μικρό εμιράτο του Περσικού Κόλπου μπορεί να καταλαμβάνει την τρίτη θέση σε αποδεδειγμένα αποθέματα φυσικού αερίου μετά τη Ρωσία και το Ιράν, αλλά μετρώντας μόνο 360.000 πολίτες, ο ενεργειακός πλούτος είναι τεράστιος. Τα αποθέματα μπορούν να τροφοδοτήσουν τη χώρα για περισσότερα από 600 χρόνια», τονίζεται αρχικά.
Το Κατάρ έχει κατανείμει ευρέως τα έσοδα από το φυσικό αέριο. Το Qatar Investment Authority, το κρατικό επενδυτικό ταμείο της χώρας, αξίζει περισσότερο από μισό τρισ. δολάρια. Αυτό δεν αντιπροσωπεύει τα χρήματα που χρησιμοποιεί ο μικροσκοπικός «γίγαντας» του φυσικού αερίου για να επιδοτεί τα Μέσα ενημέρωσης, να εξαπλώνεται σε φιλανθρωπικά ιδρύματα και Πανεπιστήμια ή να χρηματοδοτεί κρυφά ομάδες που έχουν χαρακτηρισθεί ως «τρομοκρατικές» από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το 2022, το εισόδημα του Κατάρ απαιτούσε επενδύσεις και δαπάνες άνω των 80.000 δολαρίων / λεπτό.
Ως εκ τούτου, η επενδυτική στρατηγική του Κατάρ στο πεδίο φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο αξίζει προσοχής. Τον Ιανουάριο του 2023, το Κατάρ αντικατέστησε μία ρωσική εταιρεία που ερευνούσε για φυσικό αέριο σε ένα από τα υπεράκτια κοιτάσματα του Λιβάνου, επισημαίνεται ακόμη από τον Μάικλ Ρούμπιν.
Τον περασμένο μήνα, το Κατάρ απέκτησε μερίδιο της τάξεως 23% σε ένα υπεράκτιο αιγυπτιακό μπλοκ από τη Chevron. Ούτε ήταν μόνο το υπεράκτιο κοίτασμα της Αιγύπτου ως στόχος των επενδύσεων του Κατάρ. Το επόμενο έτος, η Qatar Energy ανακοίνωσε τη συνεργασία με την ExxonMobil για την πραγματοποίηση δύο νέων γεωτρήσεων, στα ανοικτά των ακτών της Κύπρου.
Αυτή η δραστηριότητα δίνει τη δυνατότητα στην κυβέρνηση του Κατάρ να εισάγει πλοία, άνδρες και εξοπλισμό σε μία ιδιαίτερα «εύθραυστη» περιοχή, υπό την κάλυψη των επιχειρήσεων για φυσικό αέριο.
Ενώ το Κατάρ διανέμει φυσικό αέριο διεθνώς και επενδύει σε εργοστάσιο φυσικού αερίου στο Τέξας, η ταχεία επέκταση στα κοιτάσματα φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου υπερβαίνει την προσφορά και βρίσκεται σε έντονη ασυμφωνία με την προηγούμενη στρατηγική του Κατάρ, όπως σημειώνεται εν συνεχεία.
«Ούτε η αγορά φυσικού αερίου δικαιολογεί τη στροφή του Κατάρ στην Ανατολική Μεσόγειο. Αντίθετα, η εγκαθίδρυση σημαντικής παρουσίας υποδηλώνει μία επιθυμία γεωστρατηγικής φύσεως.
Η στρατηγική του Κατάρ για την Ανατολική Μεσόγειο μπορεί να περιλαμβάνει και την Τουρκία. Η Άγκυρα έχει προωθήσει εδώ και καιρό δίκτυα αγωγών που θα παραβίαζαν τα κυπριακά χωρικά ύδατα και θα απέκοβαν τις ισραηλινές φιλοδοξίες για συνδέσεις αγωγών με την Ελλάδα και την Κύπρο.
Σε καιρό σύγκρουσης ή έντασης, το Κατάρ θα είναι καλύτερα σε θέση να κατασκοπεύει το Ισραήλ και να διαταράσσει κάθε ενέργεια. Οι συνεργασίες με μεγάλες ενεργειακές εταιρείες θα της επιτρέψουν, επίσης, να ασκήσει έμμεσα πίεση εναντίον του Ισραήλ στο Κογκρέσο, χωρίς να χρειάζεται να αντιμετωπίσει το αυξανόμενο στίγμα που συνδέεται με το Κατάρ.
Το Κατάρ είναι πιο διπλωματικό και εκλεπτυσμένο από την Τουρκία, αλλά και οι δύο χώρες προωθούν την ίδια ισλαμιστική ατζέντα. Πολύ συχνά, εκμεταλλεύονται τον κατακερματισμό της γραφειοκρατίας των Ηνωμένων Πολιτειών και των συμμάχων τους, αλλά σπάνια ενεργούν τυχαία, εκτός της επιδίωξης μίας ευρύτερης στρατηγικής. Για την Αίγυπτο και την Κύπρο, η προώθηση των φιλοδοξιών του Κατάρ για την Ανατολική Μεσόγειο φαίνεται στην καλύτερη περίπτωση… αυτογκόλ και στη χειρότερη έναν προάγγελο ότι οι προκλήσεις ασφαλείας στην περιοχή δεν θα περιορισθούν στο έδαφος», επισημαίνει ακόμη ο ειδικός σε θέματα των κρατών της Μέσης Ανατολής.
Ο Μάικλ Ρούμπιν, πρώην αξιωματούχος του Υπουργείου Άμυνας των Ηνωμένων Πολιτειών, ειδικός σε θέματα των κρατών της Μέσης Ανατολής (ιδιαίτερα των Ιράν, Τουρκίας) και ανώτερος συνεργάτης στο American Enterprise Institute, είναι συντάκτης του National Security Journal, διαδικτυακής ιστοσελίδας που ειδικεύεται σε θέματα άμυνας και ασφάλειας.
