Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε τα μέτρα που περιλαμβάνονται στο νέο πακέτο νομοθετικών ρυθμίσεων για την αντιμετώπιση των συνεπειών των αυξημένων τιμών στην ενέργεια.
Τα μέτρα είναι τα εξής:
– Μακροπρόθεσμη μεταρρύθμιση του δείκτη αναφοράς της αγοράς φυσικού αερίου, με ενδιάμεσο στάδιο έναν «προσωρινό μηχανισμό» διόρθωσης των τιμών που θα τεθεί σε ισχύ στα τέλη του τρέχοντος έτους, για να «διασφαλιστεί ένας πιο υγιής μηχανισμός διαμόρφωσης τιμών».
– Ενίσχυση της κοινής αγοράς φυσικού αερίου, ώστε τα κράτη μέλη να αγοράζουν από κοινού φυσικό αέριο που αντιπροσωπεύει τουλάχιστον το 15% των αναγκών αποθήκευσης και να επιτραπεί στις εταιρείες να σχηματίσουν μια ευρωπαϊκή κοινοπραξία, με σκοπό να επιτευχθεί ο στόχος αποθηκευσης φυσικού αερίου στο 90% και το 2023.
– Μείωση της ζήτησης και ενίσχυση της αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών – μελών της ΕΕ.
Η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και η Επίτροπος Ενέργειας Κάντρι Σίμσον επανέλαβαν ουσιαστικά τα μέτρα στα οποία υφίσταται ήδη συναίνεση ανάμεσα στα κράτη – μέλη, επιλέγοντας να μην αναφερθεί στην πιθανότητα επιβολής ανώτατης τιμής στην χονδρική αγορά φυσικού αερίου, κάτι που ενώ έχουν ζητήσει 15 κράτη – μέλη της ΕΕ βρίσκει αντίσταση λόγω της πλήρους άρνησης της Γερμανίας και της Ολλανδίας να συζητήσουν ένα τέτοιο μέτρο.
Το εν λόγω ζήτημα θα εξεταστεί στο Ευρωπαικό Συμβούλιο, καθώς οι “27” θα πρέπει να καταλήξουν σε έναν συμβιβασμό αναφορικά με το είδος του πλαφόν που θα μπορούσε, υπό προϋποθέσεις, να εφαρμοστεί στην ΕΕ. Ήτοι, το ιβηρικό μοντέλο, ανώτατο όριο μόνο στο αέριο που χρησιμοποιείται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ένα προσωρινό ανώτατο όριο τιμών, που θα επιτρέπει στα χρηματιστήρια ενέργειας να αναστείλουν τις συναλλαγές φυσικού αερίου σε περίπτωση ακραίας αστάθειας, είτε τέλος κάποια άλλη πρόταση, όπως την εφαρμογή ενός δυναμικού «διαδρόμου τιμών» για την αγορά χονδρικής, επιτρέποντας την τιμαριθμική αναπροσαρμογή των ευρωπαϊκών τιμών σε άλλα σημεία αναφοράς (π.χ. τιμές φυσικού αερίου στην Ασία ή τις ΗΠΑ).
Η Κομισιόν υπογραμμίζει ότι “η επέκταση του ιβηρικού μοντέλου σε ολόκληρη την ΕΕ ενέχει ορισμένους κινδύνους και πρέπει να σχεδιαστεί μια λύση που να λειτουργεί για όλα τα κράτη μέλη και να είναι σύμφωνη με τους ευρύτερους στόχους μας: να μην αυξήσουμε την κατανάλωση φυσικού αερίου και να διαχειριστούμε τις ροές πέρα από τα σύνορα της ΕΕ”.
Το πακέτο νομοθετικών προτάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα συζητηθεί από τους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 20-21 Οκτωβρίου στις Βρυξέλλες με τον πρόεδρο Σαρλ Μισέλ να τονίζει ότι έχει έρθει η ώρα για πολιτικές αποφάσεις. Το ζήτημα θα εξεταστεί και στο Συμβούλιο της ΕΕ (ενέργειας) στις 25 του μήνα.
Τι προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Συνάθροιση της ζήτησης από την ΕΕ και κοινή αγορά φυσικού αερίου για τη διαπραγμάτευση καλύτερων τιμών και τη μείωση του κινδύνου των κρατών μελών να ανταγωνίζονται μεταξύ τους στην παγκόσμια αγορά, διασφαλίζοντας παράλληλα την ασφάλεια του εφοδιασμού σε ολόκληρη την ΕΕ.
Προώθηση των εργασιών για τη δημιουργία ενός νέου δείκτη τιμολόγησης LNG έως τον Μάρτιο του 2023. και βραχυπρόθεσμα πρόταση μηχανισμού διόρθωσης των τιμών για τη θέσπιση ενός δυναμικού ορίου τιμής για τις συναλλαγές στο χρηματιστήριο φυσικού αερίου TTF και ενός προσωρινού κολάρου ή εύρους ζώνης για την αποφυγή ακραίων αυξήσεων τιμών στις αγορές παραγώγων·
Προεπιλογή κανόνων αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών μελών σε περίπτωση ελλείψεων εφοδιασμού, επεκτείνοντας την υποχρέωση αλληλεγγύης στα κράτη μέλη που δεν έχουν άμεση σύνδεση με αγωγούς για τη συμμετοχή και εκείνων με εγκαταστάσεις LNG
Μια πρόταση για τη δημιουργία μηχανισμού για την κατανομή φυσικού αερίου για τα κράτη μέλη που επηρεάζονται από έκτακτη ανάγκη παροχής αερίου σε περιφερειακό ή ενωσιακό επίπεδο.
Όπως υπογράμμισε η πρόεδρος Φον ντερ Λάιεν, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε τις προτάσεις της και πλέον η… μπάλα βρίσκεται στο γήπεδο των κρατών-μελών (σ.σ. του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου).
«Η ΕΕ, παρά τις υψηλές τιμές ενέργειας, διατηρεί κάποια ανταγωνιστικότητα στην παγκόσμια αγορά. Και ως εκ τούτου, αυτό είναι το θέμα της έκθεσής μας. Περιμένουμε μια καθοδήγηση από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (σ.σ. αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων των «27»), ώστε να αναφερθούμε στις λεπτομέρειες στο Συμβούλιο της ΕΕ (σ.σ αρμόδιοι υπουργοί των 27 κρατών και κυβερνήσεων)» τόνισε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
