Αφιερωμένη στη διαδικασία της συγγραφής της Ιθάκης ήταν η συνέντευξη που παραχώρησε ο πρώην πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας στον Σπήλιο Λαμπρόπουλο και το podcast BookVoice, με τον ίδιο να κάνει πολλές αποκαλύψεις για το περιεχόμενο ενός από τα πιο πολυσυζητημένα βιβλία της χρονιάς.
Ο Αλέξης Τσίπρας υποστηρίζει ότι η Ιθάκη «δεν πρόκειται για ένα βιβλίο αλλά για ένα κομμάτι της σύγχρονης ιστορίας του τόπου γιατί η δεκαετία 2009-2018 ήταν μια δραματική περίοδος για την κοινωνία ήταν η περίοδος της χρεοκοπίας και έλαχε σε εμάς και σε εμένα να παίξουμε κομβικό ρόλο αναλαμβάνοντας την ευθύνη που δε μας αναλογούσε, να ξελασπώσουμε το μέλλον μιας χώρας και ενός λαού που άλλοι το είχαν λασπώσει».
Στη συνέντευξη ο κ. Τσίπρας αποκαλύπτει ότι δουλεύει πάνω στο βιβλίο εδώ και δύο χρόνια, ενώ την απόφαση να προχωρήσει στο βήμα της συγγραφής την πήρε οριστικά όταν παραιτήθηκε από την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ το 2023. «Όταν αποφάσισα να παραιτηθώ είχα στο μυαλό μου ότι έρχεται η στιγμή που πρέπει να μιλήσω. Γιατί έχουν μιλήσει όλοι για αυτή την περίοδο, ξένοι και Έλληνες, και δεν έχει μιλήσει ο βασικός πρωταγωνιστής. Το βλέπω ως ένα χρέος απέναντι στον εαυτό μου και στην ιστορία. Δεν ήταν τόσο εύκολο γιατί αυτό που έπρεπε να παράξω έπρεπε να είναι ποιοτικά πάρα πολύ καλό, δηλαδή να βυθιστώ σε μια θάλασσα στοιχείων και δεδομένων ώστε αυτό που θα παραχθεί να αποτυπώνει πλήρως τη ροή των πραγμάτων και τα πραγματικά δεδομένα, και δεύτερον να είναι πηγαίο, μια κατάθεση ψυχής, όχι απλά μια αφήγηση», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Έχω αποφασίσει ότι δεν είμαι συνταξιούχος
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα όσα λέει για τον τρόπο γραφής, ενώ μέσα από τα λόγια του, μπορεί κανείς να κάνει και πολιτικές ερμηνείες, ειδικά από τη φράση ότι «εγώ γράφω το βιβλίο έχοντας αποφασίσει ότι δεν είμαι συνταξιούχος».
Συγκεκριμένα, ο κ. Τσίπρας αναφέρει ότι δεν έχει σκοπό να αξιοποιήσει αυτή την έκδοση πολιτικά «στον παρόντα χρόνο», αλλά ταυτόχρονα τονίζει και ότι δεν αντιλαμβάνεται τον εαυτό του ως συνταξιούχο. Αναφέρει συγκεκριμένα: «Η σκοπιμότητά μου δεν είναι τούτη την ώρα να αξιοποιήσω πολιτικά για τον παρόντα χρόνο αυτά που γράφω και λέω. Δεν κρύβω ότι το βιβλίο μου έχει μια ιδιαιτερότητα. Και η ιδιαιτερότητα είναι ότι κανείς πρώην πρωθυπουργός δεν γράφει σε ενεστώτα χρόνο. Όλοι γράφουν σε παρελθόντα χρόνο. Εγώ γράφω το βιβλίο έχοντας αποφασίσει ότι δεν είμαι συνταξιούχος και έχοντας αποφασίσει ότι θα φάω ξύλο. Γιατί όλα τα πρόσωπα στα οποία αναφέρομαι είναι εν ζωή και δεν τα κολακεύω, λέω την άποψή μου για όσα έκαναν και όσα παρέλειψαν. Κάνω την αυτοκριτική μου, αλλά κάνω και κριτική. Αυτό είναι τόλμημα και θέλει θάρρος, δεν έχω δει κανέναν άλλο να το έχει κάνει. Όλοι όσοι έγραψαν το έκαναν με το βλέμμα του συνταξιούχου: η Άνγκελα Μέρκελ, ο Μπόρις Τζόνσον, ο Μπάρακ Ομπάμα, δεν είδα να γράφουν άλλοι. Αυτό είναι τόλμη, θάρρος, άρα δεν είναι και βαρετό».
Μάλιστα, σε ό,τι αφορά τις διορθώσεις που έχει κάνει στο αρχικό του χειρόγραφο, ο Αλέξης Τσίπρας παραδέχεται ότι έχει αμβλύνει τις αρχικές αιχμές που υπήρχαν έτσι ώστε να είναι όσο το δυνατόν λιγότερο άδικος με τα πρόσωπα που αναφέρει.
«Δεν έχω αφήσει τίποτα εκτός… ομολογώ ότι από την πρώτη γραφή μέχρι την τελευταία έχει υπάρξει επεξεργασία, κυρίως όχι με το βλέμμα στο μέλλον, με το βλέμμα στην προσπάθεια να είμαι όσο πιο αντικειμενικός και όσο το δυνατόν λιγότερο άδικος, γατί δεν μπορεί να μην είσαι καθόλου άδικος απέναντι στους ανθρώπους και στα γεγονότα. Γι’ αυτό το λόγο έχω το βιβλίο, γράφτηκε και μία και δεύτερη και τρίτη φορά, ενώ υπήρξε μία προσπάθεια από τον Ιούλη μέχρι σήμερα. Το είδα αρκετές φορές ώστε κάθε λέξη να με αντιπροσωπεύει και να είναι όσο το δυνατόν πιο κοντά στην αλήθεια», αναφέρει.
«Δεν είναι branding, είναι reload»
Ο πρώην πρωθυπουργός χαρακτηρίζει τη διαδικασία της συγγραφής ως «ψυχοθεραπευτική», καθώς όπως λέει ενέχει χαρακτήρα «λύτρωσης». «Για μένα όλη αυτή η διαδικασία της συγγραφής είχε ένα χαρακτήρα λύτρωσης, κάθαρσης. Άρα ψυχοθεραπευτικό θα έλεγε κανείς, αυτογνωσίας. Και ναι, όντως το κομμάτι της αφήγησης, όταν μπαίνει και σε διαλόγους και σε προσπάθεια μεταφοράς στο κείμενο, ας πούμε του βιώματος, έχει μια γοητεία», αναφέρει συγκεκριμένα.
Σημειώνει μάλιστα ότι «αυτό το βιβλίο έχει ένα χαρακτήρα χρέους απέναντι στην ιστορία, αλλά έχει και ένα χαρακτήρα κάθαρσης, αυτογνωσίας, επαναπροσέγγισης της αλήθειας και των γεγονότων. Ήταν μια, πώς να το πω έτσι, με όρους, δεν είναι branding είναι reload, ξαναγέμισα τις μπαταρίες μου μέσα από την συγγραφή των γεγονότων και την αποτύπωση στο χαρτί της δικής μου αλήθειας»
Πάντως, αναφορικά με τα γεγονότα ξεκαθαρίζει ότι «δεν υπάρχει απόλυτη αλήθεια, υπάρχει η υποκειμενική προσέγγιση του κάθε προσώπου απέναντι σε ένα γεγονός. Ιδίως όταν είσαι πρωταγωνιστής της ιστορίας προφανώς καταθέτεις τη δική σου ματιά. Εγώ προσπαθώ να το κάνω όσο πιο αντικειμενικά μπορώ με την έννοια ότι κάνω και την αυτοκριτική μου, έχω την ικανή απόσταση του χρόνου».
Φιλοσοφικής αξίας ο τίτλος «Ιθάκη»
Στη συνέντευξη, ο Αλέξης Τσίπρας αναφέρεται αναλυτικά και στο νόημα του τίτλου του βιβλίου, σημειώνοντας ότι «η Ιθάκη δεν είναι ένας προορισμός, είναι ένα ταξίδι αέναο. Και αυτό αφορά τον καθένα από εμάς. Γιατί όλοι μας βιώνουμε τις δικές μας Οδύσσειες και έχουμε τις δικές μας Ιθάκες. Αλλά έχει να κάνει και με την πολιτική. Έχει να κάνει με την Αριστερά, έχει να κάνει με την κοινωνία, έχει να κάνει με τους κοινωνικούς αγώνες, την εξέλιξη του κόσμου. Δεν σταματάει, αυτό δεν σταματάει ποτέ…».
«Υπό αυτή την έννοια έχει και μια φιλοσοφική αξία ο τίτλος που επέλεξα. Τον επέλεξα βέβαια εδώ και ένα εξάμηνο, έχοντας δομήσει το βιβλίο και έχοντας συνειδητοποιήσει τελικά πως υπάρχει ένα αλληγορικό πεδίο όλων όσων ζήσαμε σαν περιπέτεια συλλογική και η περιπέτεια που έχει ο κάθε άνθρωπος παλεύοντας, διεκδικώντας, ελπίζοντας, κάνοντας όνειρα και κατακτώντας κάποια από αυτά», καταλήγει ο Αλέξης Τσίπρας.
Ολόκληρη η συνέντευξη εδώ:
